Nedir?
Baş dönmesi tek bir hastalık değil, farklı nedenlere bağlı olabilen bir belirtidir. Etrafın döndüğü hissi olarak tarif edilen vertigo çoğunlukla iç kulaktaki denge sisteminden kaynaklanır; ancak dolaşım, nörolojik ya da metabolik nedenler de rol oynayabilir.
Değerlendirmede baş dönmesinin süresi, baş hareketleriyle ilişkisi ve eşlik eden işitme değişiklikleri ayrıntılı sorgulanır. Göz hareketlerinin izlendiği pozisyon testleri ve işitme testleri yapılır. Konum değişikliğiyle ortaya çıkan kristal kaynaklı vertigoda yeniden konumlandırma manevraları muayenehanede uygulanabilir.
Bulgular iç kulak dışı bir nedeni düşündürürse ilgili branşa yönlendirme yapılır. Tedaviye yanıt ve atakların seyri kişiden kişiye değişir; plan muayene ve testler sonrasında birlikte oluşturulur.
Kimler için değerlendirilir?
- Yatakta dönerken ya da başını kaldırırken kısa süreli dönme hissi yaşayanlar
- Kulak çınlaması ve dolgunlukla birlikte baş dönmesi atakları olanlar
- Yürürken dengesizlik hissedenler
- Daha önce vertigo atağı geçirmiş ve tekrarlayan şikâyeti olanlar
Süreç adım adım
- 1
Ayrıntılı öykü
Atakların süresi, tetikleyicileri ve eşlik eden belirtiler not edilir.
- 2
Denge muayenesi
Göz hareketleri, pozisyon testleri ve yürüme değerlendirilir.
- 3
İşitme testleri
İç kulak tutulumunu değerlendirmek için odyometri yapılır.
- 4
Uygulama veya yönlendirme
Uygunsa manevra uygulanır; farklı bir neden düşünülürse ilgili branşa yönlendirilirsiniz.
- 5
Kontrol
Şikâyetlerin seyrine göre kontrol muayenesi planlanır.
Sık sorulan sorular
Hangi baş dönmesi durumlarında acile başvurmalıyım?
Konuşma bozukluğu, yüzde kayma, kol veya bacakta güçsüzlük, şiddetli baş ağrısı ya da bilinç değişikliğiyle birlikte olan baş dönmesinde vakit kaybetmeden 112 aranmalıdır.
Muayene günü araç kullanabilir miyim?
Pozisyon testleri ve manevralar sonrasında kısa süreli dengesizlik olabilir. Mümkünse bir refakatçiyle gelmeniz önerilir.
Manevra tek seferde etkili olur mu?
Bazı kişilerde tek uygulama yeterli olurken bazılarında tekrar gerekebilir. Yanıt kişiye göre değişir ve kontrolde değerlendirilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, muayenenin yerine geçmez. Uygun yaklaşım ve süreç kişiden kişiye değişir; karar muayene sonrası hekiminizle birlikte verilir.
